محمد الريشهري
353
حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (فارسى)
ابن فارس مىگويد : " بدأ " ، از شروع كردن است . گفته مىشود : " بَدَأْتُ بالأمرِ وابْتَدَأتُ مِن الابتداء ؛ آن كار را آغاز كردم " . نيز مىگويد : " بدع " ، آغاز كردن يك چيز و ساختن آن بدون نمونه است . ابن اثير مىگويد : در اسماى خداوند بلندپايه ، " مُبدئ " ، كسى است كه اشيا را پديد آورده و آنها را براى نخستين بار ، بدون نمونه پيشين ، اختراع كرده است . نيز مىگويد : در اسماى خداوند بلندمرتبه ، " بديع " ، همان آفريدگار پديد آورنده نمونه پيشين است . بنا بر آنچه گذشت ، " بدىء " و " بديع " ، در لغت ، به كسى گفته مىشود كه اشيا را نخستين بار و بدون نمونه پيشين ، پديد آورده است . بدىء و بديع ، در قرآن و حديث در قرآن كريم ، برگرفتهها از مادّه " بدأ " در ارتباط با خداوند پاك ، دوازده بار ، و صفت " بديع " دو بار با تعبير : " نوآورِ آسمانها و زمين است " ، به كار رفته است . در احاديث ، دو ويژگى اساسى براى اين دو نام از نامهاى خداوند عز و جل شمرده شده است : يكى " از هيچ بودن " و ديگرى " بدون نمونه بودن " ، چنان كه گفته مىشود : " اشيا را از هيچ آغاز كرد " ، " آفرينش را آغاز كردى ، نه از چيزى كه از ريشهاى باشد كه فعل تو بِدان نسبت داده شود " ، " نوآور اشيا از هيچ است " ، " آفريدگان را پديد آورد ، بدون آن كه از نمونهاى الگوبردارى كند " .